បន្ទាប់ពីបញ្ចប់មេរៀន និស្សិតអាច៖
ព្រៃឡង់ ជាតំបន់ព្រៃទំនាបធំមួយក្នុងចំណោមតំបន់ចុងក្រោយនៃឥណ្ឌូចិន ដែលលាតសន្ធឹងលើខេត្តកំពង់ធំ ក្រចេះ ស្ទឹងត្រែង និងព្រះវិហារ។ វាត្រូវបានប្រកាសជាដែនជម្រកសត្វព្រៃនៅឆ្នាំ ២០១៦ ហើយរបាយការណ៍ជាច្រើនបានលើកឡើងពីការបាត់បង់ព្រៃនៅទីនោះ។ អង្គការមួយសួរអ្នកថា៖ ការបាត់បង់ក្នុងព្រៃឡង់ប្ដូរយ៉ាងណាមុន និងក្រោយឆ្នាំ ២០១៦? ហើយវាខ្ពស់ ឬទាបជាងតំបន់ជុំវិញ?
សំណួរដែលមេរៀននេះឆ្លើយ៖
តើ «ព្រៃ» ត្រូវកំណត់យ៉ាងដូចម្ដេច ពីទិន្នន័យគម្របដើមឈើ?
គិតម្នាក់ឯង ១ នាទី · ពិភាក្សាជាគូ ២ នាទី · ចែករំលែកជាមួយថ្នាក់។
រយៈពេលបង្រៀនដែលស្នើ៖ ៣ ម៉ោង · មេរៀនទី ១០ ក្នុងចំណោម ១៥
:material-presentation-play: ស្លាយបង្រៀនមេរៀននេះ
ក្នុងរយៈពេលពីរទសវត្សរ៍ចុងក្រោយ កម្ពុជាស្ថិតក្នុងចំណោមប្រទេសដែលមានអត្រាបាត់បង់គម្របដើមឈើខ្ពស់ជាងគេក្នុងតំបន់។ ការពង្រីកកសិកម្ម ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ច ការកាប់ឈើ និងការតាំងលំនៅថ្មី បានប្ដូរទេសភាពនៅខេត្តជាច្រើន។ សំណួរ «បាត់បង់ប៉ុន្មាន នៅទីណា និងពេលណា?» ជាសំណួរដែលអ្នកធ្វើគោលនយោបាយ អង្គការអភិរក្ស …
មេរៀននេះបង្រៀនការប្រើ Hansen Global Forest Change ក្នុង Earth Engine ដើម្បីវាស់ការបាត់បង់គម្របដើមឈើតាមឆ្នាំ តាមខេត្ត និងក្នុងតំបន់ការពារ ព្រមទាំងដែនកំណត់សំខាន់ៗរបស់វា៖ និយមន័យ «ដើមឈើ» កម្រិតគម្រប និងភាពខុសគ្នារវាងព្រៃធម្មជាតិ និងចម្ការ។
Hansen GFC (Hansen et al., ២០១៣ និងកំណែបន្តបន្ទាប់) ជាផែនទីពិភពលោកនៃគម្របដើមឈើ និងការបាត់បង់ ពី Landsat នៅក្រឡា ៣០ ម៉ែត្រ។
វាត្រូវបានធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពរៀងរាល់ឆ្នាំ៖ ឈ្មោះ asset រួមបញ្ចូលឆ្នាំចុងក្រោយ និងកំណែ (ឧ. 2023_v1_11 គ្របដល់ឆ្នាំ ២០២៣)។ ពិនិត្យកាតាឡុក Earth Engine សម្រាប់កំណែថ្មីបំផុតមុនចាប់ផ្ដើមការងារ។
```javascript var gfc = ee.Image('UMD/hansen/global_forest_change_2023_v1_11'); print(gfc.bandNames()); // treecover2000 loss gain lossyear first_* last_* datamask var kh = ee.FeatureCollection('FAO/GAUL/2015/level0').filter(ee.Filter.eq('ADM0_NAME', 'Cambodia')); Map.centerObject(kh, 7); …
| ក្រុមរលក | អត្ថន័យ |
|---|---|
treecover2000 | គម្របពំនូកដើមឈើ (%) ឆ្នាំ ២០០០ សម្រាប់រុក្ខជាតិខ្ពស់ជាង ៥ ម |
loss | ១ = ក្រឡាបាត់បង់គម្របដើមឈើ ក្នុងឆ្នាំណាមួយ ២០០១–ឆ្នាំចុងក្រោយ |
lossyear | ឆ្នាំបាត់បង់ (១ = ២០០១ · ២៣ = ២០២៣) · ០ = គ្មាន |
gain | ១ = គម្របដើមឈើកើនឡើង ២០០០–២០១២ |
datamask | ០ គ្មានទិន្នន័យ · ១ ដី · ២ ទឹក |
«Loss» ក្នុង Hansen មានន័យថា ការបាត់បង់គម្របដើមឈើ នៅកម្រិតក្រឡា ទោះបីជាដោយការកាប់ ភ្លើង ខ្យល់ព្យុះ ឬការច្រូតចម្ការក៏ដោយ។
វាមិនមែន «ការបាត់បង់ព្រៃ» តាមន័យច្បាប់ ឬការប្រើប្រាស់ដីទេ។
រាយក្រុមរលកប្រាំនៃ Hansen GFC ហើយពន្យល់ក្រុមរលកនីមួយៗ។
ឆ្លើយក្នុង ១ នាទី មុនបន្តទៅផ្នែកបន្ទាប់។
Hansen មិនបែងចែកព្រៃធម្មជាតិ ពីចម្ការទេ។
នៅកម្ពុជា ចម្ការកៅស៊ូ ស្វាយចន្ទី អាកាស្យា និងប្រេងដូង មានកម្ពស់លើស ៥ ម ហើយត្រូវបានរាប់ជា «ដើមឈើ»។ លទ្ធផលពីរ៖
ដូច្នេះ ពេលនិយាយពី «ការបាត់បង់ព្រៃធម្មជាតិ» ត្រូវរួមបញ្ចូលផែនទីព្រៃថ្នាក់ជាតិ ផែនទីចម្ការ ឬពិនិត្យដោយភ្នែកលើរូបភាពគុណភាពខ្ពស់។
treecover2000 ជា % ដូច្នេះអ្នកប្រើត្រូវជ្រើសកម្រិតដើម្បីកំណត់ «ព្រៃ»។
Global Forest Watch ប្រើ ≥ ៣០% ជាលំនាំដើម ហើយ FAO ប្រើ ≥ ១០% (ជាមួយផ្ទៃអប្បបរមា ០,៥ ហិកតា)។ ការបាត់បង់ត្រូវវាស់តែក្នុងក្រឡាដែលជាព្រៃឆ្នាំ ២០០០ ប៉ុណ្ណោះ៖
```javascript var forest2000 = gfc.select('treecover2000').gte(30); var loss = gfc.select('loss').and(forest2000); // បាត់បង់ក្នុងព្រៃ ២០០០ var area = ee.Image.pixelArea().divide(1e4); // ហិកតា var stats = …
ចំណាំថាការគណនាលើប្រទេសទាំងមូលនៅ ៣០ ម ត្រូវការ maxPixels ធំ ហើយអាចត្រូវ Export ជំនួស print។
ហេតុអ្វីគម្របដើមឈើ មិនមែនជាព្រៃ? ផ្ដល់ឧទាហរណ៍ពីរពីកម្ពុជា។
ឆ្លើយក្នុង ១ នាទី មុនបន្តទៅផ្នែកបន្ទាប់។
reducer ជាក្រុម (មេរៀនទី៤) ផ្ដល់ផ្ទៃបាត់បង់ក្នុងឆ្នាំនីមួយៗ ក្នុងការហៅតែមួយ៖
```javascript var byYear = area.addBands(gfc.select('lossyear')).updateMask(loss).reduceRegion(), geometry: kh.geometry(), scale: 30, maxPixels: 1e13, tileScale: 8}); var rows = ee.List(byYear.get('groups')).map(function(g) { g = …
ពេលអានក្រាប សូមចាំថា Hansen បានកែលម្អក្បួនដោះស្រាយតាមពេលវេលា (ជាពិសេសចាប់ពីប្រហែលឆ្នាំ ២០១១ និង ២០១៥) ដូច្នេះការប្រៀបធៀបឆ្នាំដំបូងៗ និងឆ្នាំថ្មីៗ ត្រូវធ្វើដោយប្រុងប្រយ័ត្ន។
WDPA (World Database on Protected Areas) មានក្នុង Earth Engine ជា FeatureCollection៖
```javascript var wdpa = ee.FeatureCollection('WCMC/WDPA/current/polygons') .filter(ee.Filter.eq('ISO3', 'KHM')).filter(ee.Filter.neq('STATUS', 'Proposed')); print('តំបន់ការពារ', wdpa.size(), wdpa.aggregate_array('NAME').slice(0, 10)); var pa = wdpa.filter(ee.Filter.stringContains('NAME', 'Prey …
ដើម្បីប្រៀបធៀប ត្រូវប្រើ អត្រា (% នៃព្រៃឆ្នាំ ២០០០ ដែលបាត់បង់) មិនមែនផ្ទៃទេ ព្រោះតំបន់មានទំហំខុសគ្នា។
ប្ដូរកម្រិតគម្របដើមឈើ និងរយៈពេល ហើយមើលផ្ទៃព្រៃ ការបាត់បង់តាមឆ្នាំ និងអត្រាក្នុង ទ្រនាប់ និងក្រៅតំបន់ការពារ។ ស្រទាប់ក្នុងពិសោធន៍ត្រូវបានក្លែងធ្វើតាមទម្រង់ Hansen លើគម្របដីពិត។
Hansen មានកំហុស៖ ការបាត់បង់តូចៗ (កាប់ជ្រើសរើស) ត្រូវបានខក ហើយការបាត់បង់ខ្លះត្រូវបានកត់ត្រាឆ្នាំយឺតមួយឆ្នាំ។
ដូច្នេះ៖
```javascript function dryNDVI(y) { return ee.ImageCollection('COPERNICUS/S2_SR_HARMONIZED').filterBounds(pa) .filterDate(y + '-01-01', y + '-04-30').filter(ee.Filter.lt('CLOUDY_PIXEL_PERCENTAGE', 30)) …
ហេតុអ្វីត្រូវវាស់ការបាត់បង់តែក្នុងក្រឡាដែលជាព្រៃឆ្នាំ ២០០០?
ឆ្លើយក្នុង ១ នាទី មុនបន្តទៅផ្នែកបន្ទាប់។
របាយការណ៍ការបាត់បង់ព្រៃល្អ តែងតែរាយការណ៍៖ កំណែ Hansen កម្រិតគម្របដើមឈើ ឯកតា និងវិធីគណនាផ្ទៃ (pixelArea) ព្រំដែនតំបន់ និងប្រភពរបស់វា លទ្ធផលពិនិត្យគំរូ និងដែនកំណត់ (ចម្ការ ការកាប់ជ្រើសរើស ការប្ដូរក្បួនដោះស្រាយ)។
ប្រើកូដក្នុងផ្នែក ១០.៣.៥ ដើម្បីបាន pa (ព្រៃឡង់) និង buffer (ទ្រនាប់ ១០ គម)។
ពិនិត្យលើផែនទីថាព្រំដែន WDPA ត្រូវនឹងការរំពឹងទុក។ កំណត់ forest2000 (≥ ៣០%) និង loss (ផ្នែក ១០.៣.៣)។
```javascript function lossRate(geom, y0, y1) { var inPeriod = gfc.select('lossyear').gte(y0 - 2000).and(gfc.select('lossyear').lte(y1 - 2000)).and(forest2000); var s = …
ឆ្នាំ ២០១៦ ត្រូវបានដកចេញ ព្រោះវាជាឆ្នាំអន្តរកាល។
ប្រើកូដផ្នែក ១០.៣.៤ ជាមួយ pa.geometry() ដើម្បីបានក្រាបតាមឆ្នាំ។
សម្គាល់ឆ្នាំដែលមានការបាត់បង់ខ្ពស់។
``javascript var samples = loss.selfMask().clip(pa).sample(); Map.addLayer(samples, , 'ក្រឡាបាត់បង់គំរូ'); `` …
កត់ត្រាថាវាជាព្រៃធម្មជាតិ ចម្ការ ឬខុស។
ការប្ដូរអត្រាមុន និងក្រោយឆ្នាំ ២០១៦ មិនបញ្ជាក់ថាការប្រកាសជាដែនជម្រក បានបណ្ដាលឱ្យវាប្ដូរទេ៖ តម្លៃកសិផល ផ្លូវថ្មី និងគោលនយោបាយផ្សេង ក៏ប៉ះពាល់ដែរ។ ការប្រៀបធៀបជាមួយតំបន់ទ្រនាប់ មិនមែនការវាយតម្លៃផលប៉ះពាល់ (impact evaluation) ពេញលេញទេ។
លំហាត់ដំណើរការក្នុង Earth Engine Code Editor ជាមួយទិន្នន័យកាតាឡុក ហើយមានរូបលទ្ធផលគំរូ តារាងកំហុសទូទៅ និងប្រអប់ពិនិត្យលទ្ធផលដោយខ្លួនឯង។
Hansen GFC ផ្ដល់គម្របដើមឈើឆ្នាំ ២០០០ និងឆ្នាំបាត់បង់ ២០០១–បច្ចុប្បន្ន នៅក្រឡា ៣០ ម។ យើងកំណត់ព្រៃឆ្នាំ ២០០០ ដោយកម្រិតគម្រប (≥ ៣០% ឬ ≥ ១០%) វាស់ការបាត់បង់តែក្នុងព្រៃនោះ ហើយគណនាផ្ទៃតាមឆ្នាំ និងតាមតំបន់ដោយ pixelArea និង group()។
Hansen វាស់ដើមឈើ មិនមែនប្រភេទព្រៃទេ៖ ចម្ការកៅស៊ូ និងស្វាយចន្ទី ត្រូវបានរាប់ ហើយការច្រូតចម្ការក្លាយជា loss។ ការប្រៀបធៀបតំបន់ការពារត្រូវប្រើអត្រា និងប្រុងប្រយ័ត្នចំពោះការលំអៀងទីតាំង ហើយលទ្ធផលត្រូវផ្ទៀងផ្ទាត់ដោយការពិនិត្យគំរូជាមួយរូបភាព។
ផែនទីការបាត់បង់ព្រៃ ឆ្លើយសំណួរ «ដើមឈើបាត់នៅទីណា និងពេលណា» បានល្អ។ សំណួរ «ហេតុអ្វី» និង «ព្រៃប្រភេទអ្វី» ត្រូវការទិន្នន័យបន្ថែម និងការពិនិត្យដោយភ្នែកមនុស្ស។
| ពាក្យខ្មែរ | ពាក្យអង់គ្លេស | អត្ថន័យខ្លី |
|---|---|---|
| គម្របដើមឈើ | Tree cover | % ពំនូកដើមឈើខ្ពស់ជាង ៥ ម |
| ការបាត់បង់គម្របដើមឈើ | Tree cover loss | ការបាត់ដើមឈើក្នុងក្រឡា |
| កម្រិតគម្រប | Canopy threshold | % អប្បបរមាដើម្បីហៅថាព្រៃ |
| តំបន់ការពារ | Protected area | តំបន់អភិរក្សតាមច្បាប់ |
| តំបន់ទ្រនាប់ | Buffer zone | តំបន់ជុំវិញព្រំដែន |
| ចម្ការ | Plantation | ដើមឈើដាំ (កៅស៊ូ ស្វាយចន្ទី …) |
| ការលំអៀងទីតាំង | Location bias | ភាពខុសគ្នាដោយសារទីតាំង មិនមែនការគ្រប់គ្រង |
| ការពិនិត្យគំរូ | Sample verification | ពិនិត្យក្រឡាគំរូដោយភ្នែក |
ជ្រើសតំបន់ការពារមួយនៅកម្ពុជា (ក្រៅពីព្រៃឡង់)។ គណនាអត្រាបាត់បង់ប្រចាំឆ្នាំក្នុង និងក្នុងទ្រនាប់ ១០ គម សម្រាប់ ២០០១–២០១០ និង ២០១១–២០២៣ ហើយសរសេរកថាខណ្ឌមួយបកស្រាយ ដោយរួមបញ្ចូលដែនកំណត់។
ដីព្រៃដែលបាត់បង់ ភាគច្រើនក្លាយជាដីកសិកម្ម៖ ចម្ការ ដំណាំ និងស្រែ។ ស្រែជាគម្របដីកសិកម្មសំខាន់បំផុតនៅកម្ពុជា ហើយវាដាំក្នុងរដូវដែលពពកគ្របដណ្ដប់ច្រើនបំផុត។
តើយើងអាចធ្វើផែនទីស្រែ ក្នុងរដូវវស្សាដែលមានពពក បានដោយរបៀបណា?
អានមេរៀនពេញ និងធ្វើលំហាត់ទី១០
https://khgeo.github.io/applied-gis-rs/lessons/lesson-10/