មេរៀនទី៤៖ គុណលក្ខណៈ និងតារាងទិន្នន័យ¶
ព័ត៌មានមេរៀន
រយៈពេលបង្រៀនដែលស្នើ៖ ៣ ម៉ោង · មេរៀនទី ៤ ក្នុងចំណោម ១៥
មេរៀនទី២ និងទី៣ បានបង្ហាញពីរបៀបរក្សាទុក ទីតាំង។ ប៉ុន្តែផែនទីដែលមានតែទីតាំង មិនអាចប្រាប់ថាសាលាមួយជាសាលាបឋមសិក្សា ឬវិទ្យាល័យ ឬភូមិមួយមានប្រជាជនប៉ុន្មាននាក់ទេ។
មេរៀននេះណែនាំ គុណលក្ខណៈ ដែលជាព័ត៌មានអំពីវត្ថុនីមួយៗ និង តារាងទិន្នន័យ ដែលរក្សាទុកព័ត៌មាននោះ។ យើងនឹងឃើញថា ការជ្រើសប្រភេទវាលខុសតែមួយ អាចធ្វើឱ្យការវិភាគទាំងមូលខុស។
កំណត់សម្គាល់៖ ឧទាហរណ៍ក្នុងមេរៀននេះប្រើទិន្នន័យពិតពីសំណុំទិន្នន័យ
Cambodia(ឧបសម្ព័ន្ធ ខ)។
៤.១. គោលបំណងសិក្សា¶
បន្ទាប់ពីបញ្ចប់មេរៀន និស្សិតអាច៖
- ពន្យល់រចនាសម្ព័ន្ធតារាងគុណលក្ខណៈ៖ វាល កំណត់ត្រា និងលេខសម្គាល់។
- បែងចែកប្រភេទវាល (អក្សរ ចំនួនគត់ ទសភាគ កាលបរិច្ឆេទ) និងជ្រើសប្រភេទសមស្រប។
- បែងចែកកម្រិតរង្វាស់ Nominal Ordinal Interval Ratio និងការគណនាដែលអនុញ្ញាតសម្រាប់នីមួយៗ។
- ពន្យល់តម្លៃ NULL និងផលប៉ះពាល់លើស្ថិតិ។
- សរសេរកន្សោមជ្រើសរើសសាមញ្ញ និងពន្យល់លទ្ធផល។
ចំណេះដឹងមុនត្រូវមាន¶
- ខ្លឹមសារមេរៀនទី២៖ វត្ថុវ៉ិចទ័រ ចំណុច បន្ទាត់ ពហុកោណ។
- ខ្លឹមសារមេរៀនទី៣៖ តម្លៃក្រឡារ៉ាស្ទ័រ និង NoData។
៤.២. ស្ថានភាពបើកមេរៀន៖ ហេតុអ្វីសាលា ២០ ពាន់ ទៅជា ២ ពាន់?¶
មន្ត្រីម្នាក់ទទួលបានតារាងសាលារៀនពីក្រសួង។ គាត់ចង់ភ្ជាប់តារាងនោះទៅចំណុចសាលាដោយប្រើ លេខកូដសាលា។ លទ្ធផល៖ សាលាជាងពាក់កណ្ដាលមិនភ្ជាប់បាន។
ពេលពិនិត្យ គាត់ឃើញថាក្នុងតារាងមួយ លេខកូដរក្សាទុកជា 0102010105 ឯក្នុងតារាងមួយទៀតជា 102010105។ លេខ ០ ខាងមុខបានបាត់ ដោយសារវាលត្រូវបានកំណត់ជា លេខ មិនមែន អក្សរ។
សំណួរដែលមេរៀននេះឆ្លើយ៖
- តើតារាងគុណលក្ខណៈមានរចនាសម្ព័ន្ធដូចម្ដេច?
- តើត្រូវជ្រើសប្រភេទវាលយ៉ាងណា ដើម្បីកុំឱ្យព័ត៌មានបាត់?
- តើការគណនាអ្វីខ្លះដែលមានន័យ ចំពោះប្រភេទទិន្នន័យនីមួយៗ?
៤.៣. ទ្រឹស្ដីស្នូល¶
៤.៣.១. តារាងគុណលក្ខណៈ¶
ស្រទាប់វ៉ិចទ័រនីមួយៗមាន តារាងគុណលក្ខណៈ (Attribute table) មួយ។
- ជួរដេក មួយ = កំណត់ត្រា (Record) មួយ = វត្ថុមួយលើផែនទី។
- ជួរឈរ មួយ = វាល (Field) មួយ = លក្ខណៈមួយដែលវត្ថុទាំងអស់មាន។
- ក្រឡា មួយ = តម្លៃនៃលក្ខណៈមួយ សម្រាប់វត្ថុមួយ។
ឧទាហរណ៍ ស្រទាប់ Kh_School មានសាលា ១០ ៩៩០ កំណត់ត្រា និងវាលដូចជា SCHOOL_NAM SCHOOL_TYP Location និង PROVINCE។
| SCHOOL_NAM | SCHOOL_TYP | Location | PROVINCE |
|---|---|---|---|
| Baribo Tbaung | Lycee G7-12 | Rural | Kampong Chhnang |
| ... | Primary | Rural | Kampong Chhnang |
ទំនាក់ទំនងរវាងធរណីមាត្រ និងជួរដេកគឺ មួយទល់មួយ។ ពេលអ្នកជ្រើសវត្ថុលើផែនទី ជួរដេករបស់វាក៏ត្រូវបានជ្រើសក្នុងតារាងដែរ។ នេះជាអ្វីដែលធ្វើឱ្យ GIS ខុសពីតារាង Excel ធម្មតា។
លេខសម្គាល់ (ID)
វត្ថុនីមួយៗគួរមាន លេខសម្គាល់តែមួយគត់ ដែលមិនស្ទួន និងមិនប្ដូរ ដូចជា VILL_CODE ឬ CommGis។ ឈ្មោះមិនល្អសម្រាប់ជាលេខសម្គាល់ទេ ព្រោះឈ្មោះអាចស្ទួន ឬសរសេរខុសគ្នា។
ផែនទីអន្តរកម្ម៖ ផែនទី និងតារាងភ្ជាប់គ្នា
ចុចលើភូមិ ឬសាលាលើផែនទី ហើយមើលជួរដេកដែលបន្លិចក្នុងតារាងខាងក្រោម។ ចុចចំណងជើងជួរឈរ ដើម្បីតម្រៀប។
៤.៣.២. ប្រភេទវាល¶
វាលនីមួយៗមាន ប្រភេទ ដែលកំណត់ថាតម្លៃអ្វីខ្លះអាចរក្សាទុក និងការគណនាអ្វីខ្លះអាចធ្វើបាន។
| ប្រភេទ | ឧទាហរណ៍ | ប្រើសម្រាប់ |
|---|---|---|
| អក្សរ (Text/String) | Kampong Chhnang 020404 |
ឈ្មោះ លេខកូដ ប្រភេទ |
| ចំនួនគត់ (Integer) | 3655 |
ចំនួនមនុស្ស ចំនួនគ្រួសារ |
| ទសភាគ (Decimal/Real) | 74.32 |
ផ្ទៃ ចម្ងាយ ភាគរយ |
| កាលបរិច្ឆេទ (Date) | 2008-03-03 |
ថ្ងៃស្ទង់ ថ្ងៃកើតហេតុ |
| តក្កវិជ្ជា (Boolean) | true false |
ដំណើរការ/មិនដំណើរការ |
ក្បួនសំខាន់៖ លេខកូដមិនមែនជាលេខ។ អ្នកមិនដែលបូក ឬយកមធ្យមនៃលេខកូដភូមិទេ។ ដូច្នេះលេខកូដត្រូវរក្សាទុកជា អក្សរ ដើម្បីរក្សាលេខ ០ ខាងមុខ។
ពិសោធន៍៖ តម្លៃដដែល ប្រភេទវាលខុសគ្នា
វាយតម្លៃ ឬចុចឧទាហរណ៍ ហើយមើលថាប្រភេទវាលនីមួយៗរក្សាទុកតម្លៃនោះយ៉ាងដូចម្ដេច។ សាកល្បងលេខកូដ 020404 លេខខ្មែរ ១២៣ និងលេខដែលមានសញ្ញាក្បៀស 1,234។
លេខខ្មែរ និងសញ្ញាក្បៀស
កម្មវិធី GIS ភាគច្រើនមិនស្គាល់ ១២៣ ជាលេខទេ។ ក៏មិនស្គាល់ 1,234 ដែរ។ ពេលនាំតារាង Excel ចូល តម្លៃទាំងនេះនឹងក្លាយជា NULL ឬវាលទាំងមូលក្លាយជាអក្សរ ដោយគ្មានសារព្រមាន។ ត្រូវសម្អាតតារាងមុននាំចូល។
៤.៣.៣. កម្រិតរង្វាស់¶
ប្រភេទវាលប្រាប់ពីរបៀបរក្សាទុក។ កម្រិតរង្វាស់ (Level of measurement) ប្រាប់ពីអត្ថន័យ និងការគណនាដែលអាចធ្វើបាន។
| កម្រិត | អត្ថន័យ | ឧទាហរណ៍ | ការគណនាដែលមានន័យ |
|---|---|---|---|
| Nominal | ឈ្មោះ ឬប្រភេទ គ្មានលំដាប់ | ប្រភេទក្រប់ដី ប្រភេទសាលា | រាប់ · ភាគរយ · ថ្នាក់ញឹកញាប់បំផុត |
| Ordinal | មានលំដាប់ ប៉ុន្តែចន្លោះមិនស្មើ | ស្ថានភាពផ្លូវ ល្អ/មធ្យម/ខូច | ខាងលើ + មធ្យមភាគ (median) |
| Interval | ចន្លោះស្មើ គ្មានសូន្យពិត | សីតុណ្ហភាព °C · ឆ្នាំ | ខាងលើ + បូក ដក មធ្យម |
| Ratio | ចន្លោះស្មើ មានសូន្យពិត | ប្រជាជន ផ្ទៃ ចម្ងាយ | ការគណនាទាំងអស់ រួមទាំងចែក និងភាគរយកំណើន |
ឧទាហរណ៍ ៣០°C មិនមែន «ក្ដៅទ្វេដង» នៃ ១៥°C ទេ ព្រោះ ០°C មិនមែនជា «គ្មានកម្ដៅ»។ ប៉ុន្តែភូមិដែលមានប្រជាជន ២ ០០០ នាក់ មានមនុស្សទ្វេដងនៃភូមិ ១ ០០០ នាក់ពិតប្រាកដ។
កម្រិតរង្វាស់ក៏កំណត់របៀបធ្វើផែនទីដែរ៖ Nominal ប្រើពណ៌ខុសគ្នា (Categorized) ឯ Ordinal និង Ratio ប្រើពណ៌ពីស្រាលទៅដិត (Graduated)។ ការធ្វើផែនទីយោងទៅសៀវភៅទី១។
៤.៣.៤. NULL និងតម្លៃបាត់¶
NULL មានន័យថា «មិនដឹង» ឬ «មិនមានតម្លៃ»។ វាខុសពី ០ និងខុសពីអក្សរទទេ ''។
| តម្លៃ | អត្ថន័យ | ឧទាហរណ៍ចំនួនសិស្ស |
|---|---|---|
0 |
វាស់បាន ហើយគ្មាន | សាលាបិទ គ្មានសិស្ស |
NULL |
មិនដឹង មិនបានវាស់ | សាលាមិនបានរាយការណ៍ |
ពេលគណនាមធ្យម កម្មវិធីភាគច្រើន រំលង NULL ប៉ុន្តែ រាប់បញ្ចូល ០។ បើអ្នកជំនួស NULL ដោយ ០ មធ្យមនឹងទាបជាងការពិត។ ដូច្នេះ ពេលរាយការណ៍ស្ថិតិ ត្រូវរាយការណ៍ចំនួនកំណត់ត្រាដែលមានតម្លៃពិតផង ឧទាហរណ៍ «មធ្យម ៧៤,៣% (n = ៥៦៨)»។
ក្នុងកន្សោម QGIS ត្រូវសរសេរ "TOTPOP" IS NULL មិនមែន "TOTPOP" = NULL ទេ។
៤.៣.៥. ការជ្រើសរើស និងស្ថិតិតាមតារាង¶
តារាងគុណលក្ខណៈអនុញ្ញាតឱ្យយើងសួរសំណួរដោយប្រើ កន្សោម (Expression)៖
"..."សញ្ញាសម្រង់ពីរជាន់ = ឈ្មោះវាល'...'សញ្ញាសម្រង់មួយជាន់ = តម្លៃអក្សរANDORNOT= ផ្សំលក្ខខណ្ឌ- ការប្រៀបធៀបអក្សរ ប្រកាន់អក្សរធំតូច៖
'primary'≠'Primary'
បន្ទាប់ពីជ្រើស យើងអាចគណនាស្ថិតិសង្ខេប៖ ចំនួន (count) ផលបូក (sum) មធ្យម (mean) អប្បបរមា អតិបរមា ឬរាប់តាមប្រភេទ (Statistics by categories)។ សំណួរតាមលំហ ដូចជា «សាលាណាខ្លះនៅក្នុងខេត្ត» នឹងសិក្សាក្នុងមេរៀនទី៩។
៤.៤. ឧទាហរណ៍ដែលបានដោះស្រាយ៖ សាលារៀនខេត្តកំពង់ឆ្នាំងមានប៉ុន្មាន?¶
មន្ទីរអប់រំចង់ដឹងចំនួនសាលារៀនក្នុងខេត្តកំពង់ឆ្នាំងតាមប្រភេទ។ យើងប្រើស្រទាប់ Kh_School។
ជំហានទី១៖ ពិនិត្យវាល¶
វាល PROVINCE ជាអក្សរ ដែលមានឈ្មោះខេត្តជាអក្សរឡាតាំង។ វាល SCHOOL_TYP ជាអក្សរ Nominal ដែលមានតម្លៃ ៥៖ Primary · Pre school · College · Lycee G7-12 · Lycee G10-12។ វាល SCHOOL_COD ជាលេខទសភាគ ដែលជាសញ្ញាព្រមានថាលេខកូដអាចបាត់លេខ ០ ខាងមុខ។
ជំហានទី២៖ ជ្រើសរើស¶
កន្សោម "PROVINCE" = 'Kampong Chhnang' ជ្រើសបាន ៤១៦ សាលា។
ជំហានទី៣៖ សង្ខេបតាមប្រភេទ¶
Statistics by categories លើ SCHOOL_TYP៖
| ប្រភេទ | ចំនួន |
|---|---|
| Primary | ២៦៣ |
| Pre school | ៧៧ |
| College | ៦១ |
| Lycee G7-12 | ១៤ |
ផលបូក ៤១៥។ មួយបាត់ទៅណា?
ជំហានទី៤៖ ពិនិត្យភាពមិនស៊ីគ្នា¶
តារាងខាងលើគណនាពីសាលាដែល ទីតាំង នៅក្នុងព្រំខេត្ត (៤១៥)។ ឯការជ្រើសតាម គុណលក្ខណៈ បាន ៤១៦។ សាលាមួយឈ្មោះ Yukunthor មាន PROVINCE = Kampong Chhnang ប៉ុន្តែចំណុចរបស់វាធ្លាក់ក្រៅព្រំខេត្ត។ ចម្លើយ «ត្រឹមត្រូវ» អាស្រ័យលើថាយើងជឿគុណលក្ខណៈ ឬទីតាំង។
សេចក្ដីសន្និដ្ឋានដែលសមស្រប¶
«ខេត្តកំពង់ឆ្នាំងមានសាលារៀន ៤១៥ ទៅ ៤១៦ ក្នុងស្រទាប់ Kh_School អាស្រ័យលើវិធីជ្រើស។ ភាគច្រើនជាសាលាបឋមសិក្សា (២៦៣) និង ៩៦% នៅជនបទ។ មានសាលាមួយដែលគុណលក្ខណៈ និងទីតាំងមិនស៊ីគ្នា ហើយត្រូវផ្ទៀងផ្ទាត់។»
អ្វីដែលយើងមិនអាចសន្និដ្ឋាន
យើងមិនអាចនិយាយថាខេត្តនេះ «មានសាលា ៤១៦» ក្នុងឆ្នាំបច្ចុប្បន្នទេ។ ស្រទាប់នេះមានកាលបរិច្ឆេទមិនច្បាស់ ហើយមិនមានព័ត៌មានថាសាលាណាបិទ ឬបើកថ្មី។ យើងក៏មិនអាចនិយាយអំពីគុណភាពសាលាដែរ ព្រោះតារាងមិនមានវាលនោះ។
៤.៥. សកម្មភាពអនុវត្ត¶
លំហាត់នេះស្ថិតក្នុងសៀវភៅអនុវត្ត
ការអនុវត្តលើ QGIS សម្រាប់មេរៀននេះស្ថិតក្នុង លំហាត់ទី៤។
និស្សិតធ្វើលំហាត់នេះ ដោយខ្លួនឯង នៅក្រៅម៉ោងរៀន។
៤.៦. ការយល់ច្រឡំដែលត្រូវប្រុងប្រយ័ត្ន¶
១. «លេខកូដ គួររក្សាទុកជាលេខ» លេខកូដជាឈ្មោះ មិនមែនបរិមាណទេ។ រក្សាទុកជាលេខ ធ្វើឱ្យលេខ ០ ខាងមុខបាត់ ហើយការភ្ជាប់តារាងបរាជ័យ។
២. «NULL និង ០ ដូចគ្នា» NULL = មិនដឹង · ០ = វាស់បាន ហើយគ្មាន។ ជំនួស NULL ដោយ ០ ធ្វើឱ្យស្ថិតិខុស។
៣. «ប្រភេទក្រប់ដីមានលេខកូដ ដូច្នេះអាចយកមធ្យមបាន» លេខ ១ ២ ៣ ក្នុងវាលប្រភេទ គ្រាន់តែជាស្លាក។ មធ្យម ២,៤ គ្មានន័យអ្វីទេ។ Nominal អាចរាប់ និងរកថ្នាក់ញឹកញាប់បំផុតប៉ុណ្ណោះ។
៤. «ឈ្មោះល្អជាងលេខកូដ ព្រោះងាយអាន» ឈ្មោះអាចស្ទួន (ភូមិឈ្មោះដូចគ្នាច្រើនខេត្ត) និងអាចសរសេរខុសគ្នា (B'er និង Ph'er)។ ប្រើលេខកូដសម្រាប់ភ្ជាប់ ប្រើឈ្មោះសម្រាប់បង្ហាញ។
៥. «តារាងធំ មានន័យថាទិន្នន័យពេញលេញ» តារាងអាចមានកំណត់ត្រាច្រើន ប៉ុន្តែវាលសំខាន់អាចទទេ។ ពិនិត្យចំនួន NULL មុនប្រើវាលណាមួយ។
៤.៧. សេចក្ដីសង្ខេបមេរៀន¶
តារាងគុណលក្ខណៈភ្ជាប់ព័ត៌មានទៅនឹងវត្ថុលើផែនទី ដោយជួរដេកមួយសម្រាប់វត្ថុមួយ។ ប្រភេទវាលកំណត់របៀបរក្សាទុក ឯកម្រិតរង្វាស់កំណត់ការគណនាដែលមានន័យ។
លេខកូដត្រូវរក្សាទុកជាអក្សរ។ NULL ត្រូវបែងចែកពី ០។ កន្សោមជ្រើសរើសត្រូវប្រើសញ្ញាសម្រង់ត្រឹមត្រូវ និងប្រកាន់អក្សរធំតូច។
គំនិតស្នូលនៃមេរៀន
ទិន្នន័យដែលរក្សាទុកខុសប្រភេទ មិនបង្ហាញសារកំហុសទេ។ វាផ្ដល់ចម្លើយខុសដោយស្ងាត់ៗ។ ដូច្នេះត្រូវពិនិត្យរចនាសម្ព័ន្ធតារាងមុនការវិភាគជានិច្ច។
៤.៨. ពាក្យគន្លឹះខ្មែរ–អង់គ្លេស¶
| ពាក្យខ្មែរ | ពាក្យអង់គ្លេស | អត្ថន័យខ្លី |
|---|---|---|
| តារាងគុណលក្ខណៈ | Attribute table | តារាងព័ត៌មានរបស់វត្ថុក្នុងស្រទាប់ |
| វាល | Field | ជួរឈរ លក្ខណៈមួយ |
| កំណត់ត្រា | Record | ជួរដេក វត្ថុមួយ |
| ប្រភេទវាល | Field type | អក្សរ លេខ កាលបរិច្ឆេទ ... |
| កម្រិតរង្វាស់ | Level of measurement | Nominal Ordinal Interval Ratio |
| តម្លៃទទេ | NULL | តម្លៃមិនដឹង ខុសពីសូន្យ |
| លេខសម្គាល់ | Identifier (ID) | តម្លៃតែមួយគត់សម្រាប់វត្ថុនីមួយៗ |
| កន្សោម | Expression | រូបមន្តសម្រាប់ជ្រើស ឬគណនា |
៤.៩. សំណួររំលឹក និងវាយតម្លៃ¶
ក. សំណួរយល់ដឹង¶
- ពន្យល់ទំនាក់ទំនងរវាងវត្ថុលើផែនទី និងជួរដេកក្នុងតារាង។
- ហេតុអ្វីលេខកូដភូមិគួររក្សាទុកជាអក្សរ?
- បែងចែក Ordinal និង Ratio ដោយលើកឧទាហរណ៍ពីកម្ពុជាមួយសម្រាប់នីមួយៗ។
- ហេតុអ្វីមធ្យមនៃវាលដែលមាន NULL ខុសពីមធ្យមបន្ទាប់ពីជំនួស NULL ដោយ ០?
- កន្សោម
"PROVINCE" = "Kampong Chhnang"មានកំហុសអ្វី?
ខ. សំណួរអនុវត្តគោលគំនិត¶
- តារាងស្ទង់មតិមានវាល «ចំណូលខែ» ជាលេខខ្មែរ។ តើនឹងកើតអ្វីពេលនាំចូល QGIS ហើយត្រូវធ្វើអ្វី?
- ចូររៀបចំតារាងវាល (ឈ្មោះ ប្រភេទ កម្រិតរង្វាស់) សម្រាប់ស្រទាប់អណ្ដូងទឹកក្នុងឃុំ ដែលមានយ៉ាងតិច ៦ វាល។
- សហការីយកមធ្យមនៃវាល «ស្ថានភាពផ្លូវ» (១ ល្អ ២ មធ្យម ៣ ខូច) បាន ២,៣។ តើអាចប្រើលេខនេះបានទេ? ស្នើវិធីសង្ខេបត្រឹមត្រូវ។
- សាលាមួយមាន
PROVINCEខុសពីទីតាំង។ តើអ្នកនឹងសម្រេចថាមួយណាត្រឹមត្រូវដោយវិធីអ្វី? - សរសេរកន្សោមជ្រើសភូមិក្នុងខេត្តកំពង់ឆ្នាំង (
VILL_CODEចាប់ផ្ដើម04) ដែលមានប្រជាជនលើស ៣ ០០០ នាក់។
គ. កិច្ចការខ្លី¶
ទាញយកតារាងណាមួយពីស្ថាប័នរបស់អ្នក ឬពីអ៊ីនធឺណិត (ឧទាហរណ៍ តារាងសាលា មណ្ឌលសុខភាព ឬផ្សារ)។ សរសេរមួយទំព័រដែលមាន៖ បញ្ជីវាល ប្រភេទ និងកម្រិតរង្វាស់ · វាលណាដែលអាចជាលេខសម្គាល់ · បញ្ហាដែលអ្នករកឃើញ (NULL លេខខ្មែរ ឈ្មោះស្ទួន) · របៀបកែមុននាំចូល GIS។
កំណត់សម្គាល់សម្រាប់គ្រូបង្រៀន¶
ក. ការបែងចែកពេលវេលា ១៨០ នាទី¶
| សកម្មភាព | ពេលវេលា |
|---|---|
| ស្ថានភាពបើកមេរៀន៖ លេខ ០ ដែលបាត់ | ១៥ នាទី |
| តារាងគុណលក្ខណៈ និងលេខសម្គាល់ | ២៥ នាទី |
| ប្រភេទវាល និងពិសោធន៍ | ៣០ នាទី |
| កម្រិតរង្វាស់ និងល្បែងផ្គូផ្គង | ៣៥ នាទី |
| NULL និងតម្លៃបាត់ | ២០ នាទី |
| កន្សោម និងឧទាហរណ៍សាលាកំពង់ឆ្នាំង | ៤៥ នាទី |
| សង្ខេប និងណែនាំលំហាត់ | ១០ នាទី |
| សរុប | ១៨០ នាទី / ៣ ម៉ោង |
ខ. ការភ្ជាប់ទៅមេរៀនបន្ទាប់¶
មេរៀននេះធ្វើការលើតារាងតែមួយ។ ក្នុងការងារពិត ព័ត៌មានតែងស្ថិតនៅក្នុងតារាងច្រើន៖ ព្រំឃុំនៅតារាងមួយ ជំរឿននៅតារាងមួយទៀត។ ចូរបញ្ចប់ដោយសួរថា៖
«តើយើងអាចបញ្ចូលតារាងពីរដែលមានលេខកូដខុសទម្រង់គ្នា ចូលគ្នាបានដោយរបៀបណា?»
សំណួរនេះនាំទៅ មេរៀនទី៥៖ មូលទិន្នន័យ ការភ្ជាប់តារាង និង Field Calculator។